Biografie — September 18, 2018 · 2 minuten leestijd

Over Pjotr Iljitsj Tsjaikovski

Over Pjotr Iljitsj Tsjaikovski
  • Over Pjotr Iljitsj Tsjaikovski (Rusland, 1840-1893)
  • Beste vriendin: Zijn patroon, de weduwe Nadeshka von Meck. Zo’n dertien jaar lang onderhield zij Tsjaikovski, zodat hij in alle rust kon componeren. De twee wisselden meer dan 1200 zeer persoonlijke brieven uit, maar hebben elkaar nooit in het echt gesproken.
  • Hobby: wandelen. ’s Ochtends drie kwartier, in de middag tenminste twee uur. Die regel werd strikt nageleefd, aldus broer Modest: ‘Alsof hij, als hij vijf minuten te vroeg terug zou zijn, ziek zou worden en ongelooflijke tegenslag in gang zou zetten.’
  • Bijzonder: Tsjaikovski was in zijn tijd wereldberoemd als dirigent. In 1891 had hij de eer de New Yorkse Carnegie Hall te mogen inwijden met een reeks openingsconcerten.
  • Citaat: ‘Wat een criticus precies schrijft, betekent niet zoveel; het gaat erom dat hij iets schrijft.’

Over Pjotr Iljitsj Tsjaikovski

‘Geloof niet, dat ik mij verbeeld ooit een groot kunstenaar te worden,’ schreef Pjotr Iljitsj Tsjaikovski aan een van zijn zussen. ‘Ik wil alleen dat doen, waartoe ik een roeping voel.’ Tsjaikovski vervulde op dat moment, na een juridische opleiding te hebben afgerond, een kantoorbaan aan het ministerie van justitie. Als talenwonder mocht hij af en toe tolken bij buitenlandse reizen.

Toch lag zijn hart bij plan B: een loopbaan in de muziek. Toen Tsjaikovski 22 jaar oud was ging een langgekoesterde wens in vervulling. Hij werd toegelaten op het zojuist geopende conservatorium van Sint Petersburg. Het ministerie zag de jonge klerk niet meer terug. Sterker nog, na afronding van zijn studie werd hij zelf conservatoriumdocent, in Moskou.

Het lesgeven en een baantje als muziekcriticus gaven Tsjaikovski de financiële ruimte om te kunnen componeren. De ontvangst van zijn werk was wisselend. Indertijd was nationalistisch getinte, vaak op volkstradities geënte muziek de norm en zijn composities werden al gauw ‘te Westers’ gevonden. Toch beleefde hij ook triomfen, bijvoorbeeld met zijn fantasie-ouverture Romeo en Julia. Zeker toen hij als eerste Russische componist ooit een structurele internationale carrière opbouwde, groeide ook in zijn moederland de waardering.

Tsjaikovski reisde veel en vond weinig rust. Als kind al was hij overgevoelig, had hij last van stemmingswisselingen en een drang om van de mensen weg te vluchten. Al die aspecten beïnvloedden zijn latere leven en werk. Tsjaikovski was een absolute exponent van de Romantiek. In werken als De storm en Het Zwanenmeer vatte hij allerlei Grote Gevoelens in melodieën vol drama en tragiek. Zijn zesde en laatste symfonie, de Pathétique, wordt ook nu nog, al dan niet terecht, verbonden aan zijn turbulente (liefdes)leven en wankele geestestoestand.

Toch is er ook een lichtere Tsjaikovski, zoals die van de bij jong en oud geliefde Notenkraker Suite. Er is de componist die zijn liefde uit voor heel andere stijlperiodes, bijvoorbeeld in de door de achttiende eeuw geïnspireerde Serenade voor strijkers. En er zijn de theaterman van grote opera’s als Jevgeni Onegin en de ingetogen interpretator van intieme gedichten en mystieke liturgie. Een groot kunstenaar, dus toch.

Share this article

Tsjaikovski in Het Concertgebouw


  • Sunday, december 15, 2019


    • Familieconcert: Tsjaikovski’s De notenkraker (6+)

      Sunday, december 15, 2019 at 11:00 amGrote Zaal

      Nordwestdeutsche Philharmonie, Christian Baldini (dirigent), Charli Chung (regie)
      Nordwestdeutsche Philharmonie, Christian Baldini (dirigent), Charli Chung (regie), Chris Peters (acteur), Jade Robin Olieberg (actrice), Roeland Hofman (tekst), Desiree van Gelderen (licht)
      Tsjaikovski
      Tsjaikovski delen (uit 'De notenkraker', op. 71)
      Final tickets!
      View concert
      Final tickets!
      View concert

  • Friday, december 20, 2019


    • Christmas Classics at the Movies

      Friday, december 20, 2019 at 8:15 pmGrote Zaal

      Noord Nederlands Orkest, Arjan Tien (dirigent), Leonor Amaral (sopraan)
      Noord Nederlands Orkest, Arjan Tien (dirigent), Leonor Amaral (sopraan), Eric Corton (presentator)
      Berlin, Afanasieff / Carey, Marks
      Prokofjev Trojka (uit 'Suite 'Luitenant Kijé'', op. 60)
      Tsjaikovski Scène 1 (uit 'Het zwanenmeer', op. 20)
      Tsjaikovski Dans van de zwanen (uit 'Het zwanenmeer', op. 20)
      Tsjaikovski Scène 6 (uit 'Het zwanenmeer', op. 20)
      Williams / Bricusse Christmas Star (uit 'Home Alone 2: Lost in New York')
      Gillespie / Sinatra Santa Claus Is Coming to Town
      Bernard Walking in a Winter Wonderland
      Nelson / Rollins Frosty the Snowman
      Sjostakovitsj Galop uit 'Moskou Tsjeriomoesjki'
      Mozart Deutsche Tänze in C, KV 605, nr. 3
      J. Strauss jr. Unter Donner und Blitz, op. 324
      J. Strauss jr. Tritsch-Tratsch Polka, op. 241
      Rodgers / Hammerstein Suite (uit 'The Sound of Music') (arr. R. Bennet)
      Anderson-Lopez / Lopez Suite (uit 'Frozen')
      Blane / Martin Have Yourself a Merry Little Christmas
      Marks Rockin‘ around the christmas tree
      Afanasieff / Carey All I Want for Christmas is You
      Berlin White Christmas
      Sold out
      Sold out

  • Saturday, december 21, 2019


    • Kerstig concert met De notenkraker en Augustin Hadelich

      Saturday, december 21, 2019 at 8:15 pmGrote Zaal

      philharmonie zuidnederland, Dmitri Liss (dirigent), Augustin Hadelich (viool)
      philharmonie zuidnederland, Dmitri Liss (dirigent), Augustin Hadelich (viool)
      Tsjaikovski, Mendelssohn
      Mendelssohn Vioolconcert in e, op. 64
      Tsjaikovski suite (uit 'De notenkraker', op. 71)

  • Thursday, december 26, 2019


    • Kerstrecital Regina Albrink met Beethoven, Chopin en Rachmaninoff

      Thursday, december 26, 2019 at 2:15 pmKleine Zaal

      Regina Albrink (piano)
      Regina Albrink (piano)
      Rachmaninoff, Gershwin, Tsjaikovski
      Beethoven Sonate nr. 15 in D, op. 28 'Pastorale'
      Chopin Wals in As (uit 'Drie walsen', op. 34)
      Chopin Wals in cis (uit 'Drie walsen', op. 64)
      Chopin Wals in e, op. posth.
      Chopin Ballade nr. 4 in f, op. 52
      Debussy Clair de lune (uit 'Suite bergamasque', L. 75)
      Sinding Frühlingsrauschen, op. 32 nr. 3
      Saint-Saëns Le cygne (uit 'Le carnaval des animaux'), op. posth. (arr. A. Siloti)
      Tsjaikovski Chant élégiaque (uit 'Achttien stukken', op. 72)
      Gershwin Allegro ben ritmato e deciso, nr. 1 (uit 'Drie preludes')
      Gershwin Allegro ben ritmato e deciso, nr. 3 (uit 'Drie preludes')
      Rachmaninoff Prelude in cis, op. 3 nr. 2
      Rachmaninoff Prelude in gis, nr. 12 (uit 'Dertien preludes', op. 32)
      Rachmaninoff Prelude in g, nr. 5 (uit 'Tien preludes', op. 23)

  • Saturday, january 4, 2020


    • Hannes Minnaar speelt Rachmaninoffs Pianoconcert nr. 3

      Saturday, january 4, 2020 at 8:15 pmGrote Zaal

      Nederlands Philharmonisch Orkest, Valentin Uryupin (dirigent), Hannes Minnaar (piano)
      Nederlands Philharmonisch Orkest, Valentin Uryupin (dirigent), Hannes Minnaar (piano)
      Rachmaninoff, Tsjaikovski, Rimski-Korsakov
      Rimski-Korsakov Capriccio espagñol, op. 34
      Tsjaikovski Romeo en Julia, fantasie-ouverture naar Shakespeare in b
      Rachmaninoff Pianoconcert nr. 3 in d, op. 30
We encourage you to order your concert tickets using a different browser. Please use Chrome, Firefox, Safari, Edge or Internet Explorer version 10 or higher.