Interview — 2 juli 2020 · 3 minuten leestijd

Interview: Karina Canellakis over Afro-Amerikaanse componisten - ‘Het zijn klanken uit mijn jeugd’

· tekst Frederike Berntsen , foto Eduardus Lee

‘Van alle muziek op dit programma hou ik ongelooflijk veel’, zegt Karina Canellakis. De chef-dirigente leidt het Radio Filharmonisch Orkest op 5 juli in kleurrijke partituren van onder meer de Afro-Amerikaanse componisten William Grant Still en George Walker. Dit concert is hier terug te kijken.

Interview: Karina Canellakis over Afro-Amerikaanse componisten - ‘Het zijn klanken uit mijn jeugd’

Deel dit artikel

‘We voeren grootse componisten uit en het is me werkelijk een raadsel waarom de stukken van de Afro-Amerikanen William Grant Still en George Walker in Europa zelden tot niet gespeeld worden. Beide componisten waren mannen van statuur. Ik ben opgegroeid in New York City, en daar klonk hun muziek, voor Amerikaanse orkesten is dit vanzelfsprekende kost. En ik dacht als kind dat deze muziek gewoon overal gespeeld werd. Ik voel me er vanzelfsprekend mee verbonden, het zijn klanken uit mijn jeugd.’

‘De muziek van Walker emotioneert me, ook omdat ik heel sterk voel dat ik onderdeel van de geschiedenis ben, van de traditie’

‘George Walkers Lyric for strings heb ik mogen dirigeren toen de componist, stokoud, in de zaal zat. Net als Walker heb ik aan het Curtis Institute of Music in Philadelphia gestudeerd. Walker was er de eerste zwarte student. Samuel Barber volgde er ook les. De mooie weelderige stijl van Barber herken je in Walkers noten. De muziek van Walker emotioneert me, ook omdat ik heel sterk voel dat ik onderdeel van de geschiedenis ben, van de traditie. De klankwereld waarin hij opgroeide is ook aan mij doorgegeven, onder meer via het Curtis Institute.’

‘Toch heb ook ik mezelf moeten bevrijden van het klassieke juk van Beethoven en Brahms, deze componisten werden bij ons thuis gedraaid en gespeeld. Ik heb de wereld van de jazz en de blues zelf ontdekt, en ik heb geleerd hoe ik als musicus moet swingen en grooven.’

‘Ik heb mezelf moeten bevrijden van het klassieke juk van Beethoven en Brahms’

‘In de klassiekemuziekwereld is lange tijd een beetje neergekeken op muziek van zwarte componisten, ze zou te eenvoudig klinken. Alles wat met blues te maken heeft of thema’s heeft uit negrospirituals zou tweederangs zijn, vergeleken met Brahms en Wagner. Niets is minder waar! We hebben het over een andere manier van componeren, een andere benadering van harmonie en melodie. Het is zo belangrijk om te erkennen hoeveel schoonheid deze muziek bevat.’

‘William Grant Still neemt de luisteraar mee naar een Amerikaans landschap, met noten geïnspireerd op slavenliederen, gezongen door de slaven die katoen plukten op de velden. Hij is zich bewust van hoe zijn muziek klinkt en portretteert doelgericht het karakter van de zwarte muzikale wereld. In Dvořáks Amerikaanse suite herken je dezelfde inspiratiebron. Dvořák was gefascineerd door de muziek van de zwarten, je hoort in zijn suite eenzelfde soort thema’s langskomen als bij Still. Hij zet een grote strijkersklank en majestueus klinkend koper in.’

‘Dvořák was gefascineerd door de muziek van de zwarten’

‘Het wordt tijd dat we de werken van Afro-Amerikaanse componisten uitvoeren. Natuurlijk is het een gevoelig onderwerp. De geschiedenis van de zwarten is rijk en pijnlijk. Maar juist nu is het van belang dat we deze muziek niet negeren. Ik wil absoluut geen statement maken, maar deze stukken, en het feit dat ze geschreven zijn door Afro-Amerikaanse componisten, kunnen ons ervan bewust maken hoe we een medelevend persoon kunnen zijn en ons leren begrijpen dat we elkaars gelijken zijn.’

Wij raden u aan om uw concertkaarten te bestellen via een andere browser. Gebruik hiervoor Chrome, Firefox, Safari, Edge of Internet Explorer versie 10 of hoger.