Biografie — 5 september 2018 · 2 minuten leestijd
Over Franz Liszt
  • Franz Liszt (Hongarije, 1811-1886)
  • Stroming: Nieuwe Duitse School
  • Vrienden: Victor Hugo, Heinrich Heine. Frédéric Chopin, Hector Berlioz
  • Beroemde stukken: Hongaarse rapsodieën, Années de Pèlerinage, Via crucis, Nuages gris
  • Bijzonder: Liszt was een filantroop, die een zeer groot deel van zijn verdiensten weggaf. Ook promootte hij onvermoeibaar collega’s en gaf hij bijna iedereen die daar om vroeg gratis pianoles.
  • Citaat: ‘Bestaat er een meer muzikaal musicus dan Liszt?’, aldus Richard Wagner.

Over Franz Liszt

Fans die flauwvallen, hotelkamers binnendringen en een door hun idool weggegooide peuk als een relikwie vereren: ruim voor de geboorte van Michael Jackson en The Beatles overkwam het Franz Liszt. 1842 was de start van de ‘Lisztomania’: in grote delen van Europa werd de pianist en componist als een nieuwe Messias binnengehaald. Broches, gebak en andere voorwerpen met zijn beeltenis erop kwamen in de handel. Liszt zelf kreeg zoveel verzoeken om lokken van zijn haar, dat hij zijn hond begon te knippen.

Een decennium eerder was de kiem voor dit hysterische succes gelegd. Liszt, van kindsterretje uitgegroeid tot een gerespecteerd pianist, zag in Parijs de violist Paganini optreden. Dit wilde hij ook: zijn publiek overweldigen. Spelen uit het hoofd, opgaan in de muziek, die virtuozer en grilliger was dan wat mensen ook konden bedenken. Hij maakte de overstap van keurige salons, de gebruikelijke habitat van een pianist, naar steeds grotere concertzalen. Hij liet de noten klateren en nam de toeschouwers mee in een bijna buitenaardse muziekbeleving.

Het ging Liszt uiteindelijk niet om de vorm, maar om de inhoud. Als vertegenwoordiger van de Nieuwe Duitse School was hij een gedreven vernieuwer. Hij verlegde de grenzen van wat op een klavier mogelijk was, vond het symfonisch gedicht uit en was een voorvechter van programmatische muziek, vol vertelkracht, ook zonder tekst.

Op zijn 35e deed Liszt nog iets grensverleggends: hij stopte als concertpianist. Na vele jaren voortdurend op tour te zijn geweest, richtte hij zich nu op compositie en introspectie. Imponerende complexiteit maakte steeds vaker plaats voor bijzondere klankkleuren en experimentele vormen die vooruit liepen op de muziek van de twintigste eeuw.

Op middelbare leeftijd zag Liszt een oude wens in vervulling gaan: hij ontving de lagere wijdingen van de katholieke kerk. ‘Abbé Liszt’ verdeelde zijn tijd tussen Rome, Weimar en Boedapest, waar hij aan de basis stond van de Koninklijke Muziekacademie. Hij had steeds minder noten nodig om steeds intensere, groeiend melancholieke beelden te schetsen. En weinig woorden. Toen iemand Liszt vroeg of hij zijn levensverhaal had opgeschreven, ontkende hij. ‘Het was genoeg om mijn leven te leven.’

Deel dit artikel

Franz Liszt in Het Concertgebouw


  • Zondag 29 maart 2020


    • Winnaar Internationaal Franz Liszt Pianoconcours

      Zondag 29 maart 2020 11:00Grote Zaal

      Radio Filharmonisch Orkest, Otto Tausk (dirigent)
      Radio Filharmonisch Orkest, Otto Tausk (dirigent)
      Roussel, Liszt, Mozart
      Mozart Ouverture (uit 'Parijse' symfonie nr. 2 in Bes', op. 311a)
      Liszt Capriccio alla turca sur des motifs de Beethoven 'Ruines d’Athènes'
      Liszt keuzewerk
      Roussel Symfonie nr. 3 in g, op. 42
      Geannuleerd
      Geannuleerd

  • Zondag 5 april 2020


    • Seong-Jin Cho speelt Brahms, Franck en Liszt

      Zondag 5 april 2020 20:15Grote Zaal

      Seong-Jin Cho (piano)
      Seong-Jin Cho (piano)
      Liszt, Berg, Franck
      Brahms Sechs Klavierstücke, op. 118
      Franck Prélude, choral et fugue, op. 21
      Berg Sonate, op. 1
      Liszt Sonate in b, S. 178
      Geannuleerd
      Geannuleerd

  • Zondag 12 april 2020


    • Pianofeest: Tom en Jerry in de Tuin der Lusten

      Zondag 12 april 2020 14:15Kleine Zaal

      Martin Oei (piano)
      Martin Oei (piano)
      Chopin, Schumann/Liszt, Liszt
      Liszt Wilde Jagd, nr. 8 (uit 'Études d'exécution transcendante', S. 139, LW A172)
      Schumann/Liszt Widmung (Liebeslied)
      Liszt Sonate in b, S. 178
      Liszt Soirées de Vienne, S. 427, LW A131
      Chopin Ballade nr. 1 in g, op. 23
      Liszt Liebesträume, S. 541
      Liszt Après une lecture du Dante, Fantasia quasi Sonata
      Liszt Hongaarse rapsodie nr. 2 in cis, S. 244
      Geannuleerd
      Geannuleerd

  • Dinsdag 26 mei 2020


    • Florian Boesch en Justus Zeyen: Schumann, Liszt en Strauss

      Dinsdag 26 mei 2020 20:15Kleine Zaal

      Florian Boesch (bariton), Justus Zeyen (piano)
      Florian Boesch (bariton), Justus Zeyen (piano)
      R. Schumann, R. Strauss, Liszt
      Liszt Ein Fichtenbaum steht einsam
      Liszt Du bist wie eine Blume
      Liszt Einst
      Liszt Im Rhein, im schönen Strome
      Liszt Vergiftet sind meine Lieder
      Liszt Die Loreley
      Liszt Gebet
      Liszt Über allen Gipfeln ist Ruh
      R. Strauss Breit über mein Haupt, nr. 2 (uit 'Sechs Lieder aus Lotosblätter', op. 19)
      R. Strauss All' mein Gedanken, mein Herz und mein Sinn, nr. 1 (uit 'Schlichte Weisen', op. 21)
      R. Strauss Traum durch die Dämmerung, nr. 1 (uit 'Drei Lieder', op. 29)
      R. Strauss Die Nacht, nr. 3 (uit 'Acht Gedichte aus Letzte Blätter', op. 10)
      R. Strauss Ruhe, meine Seele, nr. 1 (uit 'Vier Lieder', op. 27)
      R. Strauss Mein Herz ist stumm, mein Herz ist kalt, nr. 6 (uit 'Sechs Lieder aus Lotosblätter', op. 19)
      R. Strauss Allerseelen, nr. 8 (uit 'Acht Gedichte aus Letzte Blätter', op. 10)
      R. Schumann Stirb, Lieb und Freud, nr. 2 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Wanderlied, nr. 3 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Lust der Sturmnacht, nr. 1 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Stille Liebe, nr. 8 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Wanderung, nr. 7 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Sehnsucht nach der Waldgegend, nr. 5 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Auf das Trinkglas eines verstorbenen Freundes, nr. 6 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Frage, nr. 9 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Erstes Grün, nr. 4 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Stille Tränen, nr. 10 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Wer machte dich so krank?, nr. 11 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      R. Schumann Alte Laute, nr. 12 (uit 'Zwölf Gedichte', op. 35)
      Geannuleerd
      Geannuleerd

  • Donderdag 28 mei 2020


    • Meesterpianisten in de Kleine Zaal: Alexandre Kantorow

      Donderdag 28 mei 2020 20:15Kleine Zaal

      Alexandre Kantorow (piano)
      Alexandre Kantorow (piano)
      Liszt, Brahms, Bartók
      Bartók Allegro barbaro, Sz. 49
      Brahms Sonate nr. 2 in fis, op. 2
      Brahms Rapsodie in b, op. 79
      Bartók Rapsodie, op. 1, Sz. 26
      Liszt Hongaarse rapsodie nr. 11 in a, S. 244, Nr. 11, LW A132
      Geannuleerd
      Geannuleerd
Wij raden u aan om uw concertkaarten te bestellen via een andere browser. Gebruik hiervoor Chrome, Firefox, Safari, Edge of Internet Explorer versie 10 of hoger.