Over Anton Bruckner

25 oktober 2018

  • Anton Bruckner (Oostenrijk, 1824-1896)
  • Beroemde werken: Te Deum, symfonieën, missen. Bruckner droeg meerdere werken, waaronder zijn Derde symfonie, op aan Wagner.
  • Huisdier: Mops, een nogal mollige mopshond, die altijd meeging als Bruckner lesgaf. Als 'practical joke' leerden studenten Mops bang te zijn voor muziek van Wagner, en in verrukking te komen van die van zijn baasje.
  • Bijzonder: Toen de graven van Beethoven en Schubert naar Wenen verplaatst werden, was Bruckner beide keren present. Hij raakte de schedels aan, kuste ze, en moest met lichte dwang van de kisten verwijderd worden.

Over Anton Bruckner

Ergens in de zestig ontving Anton Bruckner, op dat moment vooral geliefd als organist en dirigent, een ere-orde van de Oostenrijkse keizer Franz Joseph I. Toen hij kort erna op audiëntie kwam, vroeg de keizer hem of hij hem nog een verdere gunst kon verlenen. Nou… kon Franz Joseph ‘iets aan Hanslick doen?’

Muziekcriticus Eduard Hanslick liet in de kranten geen spaan heel van Bruckners muziek. Al enige tijd woedde een oorlog tussen twee muzikale kampen. Aan de ene kant stonden de conservatieve romantici, zoals Brahms en Schumann, aan de andere zijde vernieuwers als Liszt en Wagner. Hoewel hij geen partij koos, paste Bruckner muzikaal gezien bij die laatsten: grote symfonische gebaren, veel theater, heroïsche thema’s en koper. Hanslick vond het helemaal niks, en zijn goede vriend Brahms ook: Bruckner schreef volgens hem ‘symfonische boa constrictors’.

Tegelijkertijd paste Bruckner, een diep religieuze plattelandsman met onuitroeibaar accent, ook niet tussen de progressieve wereldbestormers. Hoewel zijn succes als componist op latere leeftijd flink groeide, bleef hij gezien worden als een naïef boertje. Zijn sociale onhandigheid hielp daar niet aan mee.

Het meest in zijn element was Bruckner misschien wel als leraar. Hij doceerde harmonie en contrapunt aan een hele generatie musici. Hoewel Hugo Wolf en Gustav Mahler officieel niet bij hem studeerden, werden ze wel enorm door hem geïnspireerd. Door zijn muzikale ideeën én zijn discipline. Bruckner was een harde werker, die niet snel iets ‘af’ vond.

Het zwaartepunt in Bruckners oeuvre ligt bij symfonieën en vaak monumentale religieuze stukken als het geliefde Te Deum. Ook zijn wereldlijke koorwerken en liederen worden nog altijd veelvuldig uitgevoerd.

Aan Hanslick kon Franz Joseph I niks doen. Wel mocht de componist van hem wonen in het spectaculaire Schloss Belvedere. Zo bracht de plattelandsjongen zijn laatste dagen door in barokke grandeur.

Anton Bruckner in Het Concertgebouw


  • Woensdag 28 augustus 2019


    • Lahav Shani speelt en dirigeert Bruckner en Mozart

      Rotterdams Philharmonisch Orkest, Lahav Shani (piano/dirigent)
      Rotterdams Philharmonisch Orkest, Lahav Shani (piano/dirigent)
      Bruckner, Mozart
      Mozart Pianoconcert nr. 27 in Bes, KV 595
      Bruckner Vijfde symfonie in Bes
      Woensdag 28 augustus 2019 20:00Grote Zaal Vanaf € 27,00

  • Vrijdag 22 november 2019


    • Philips Symfonie Orkest: Bruckner 8

      Philips Symfonie Orkest, Jules van Hessen (dirigent)
      Philips Symfonie Orkest, Jules van Hessen (dirigent)
      Bruckner
      Bruckner Achtste symfonie in c
      Vrijdag 22 november 2019 20:15Grote Zaal Vanaf € 24,00

  • Dinsdag 17 december 2019


    • Valery Gergiev en Münchner Philharmoniker: Bruckner

      Münchner Philharmoniker, Valery Gergiev (dirigent), Daniel Lozakovitsj (viool)
      Münchner Philharmoniker, Valery Gergiev (dirigent), Daniel Lozakovitsj (viool)
      Bruckner, Beethoven
      Beethoven Vioolconcert in D, op. 61
      Bruckner Zevende symfonie in E
      Dinsdag 17 december 2019 20:15Grote Zaal Vanaf € 45,00

  • Zondag 8 maart 2020


    • Het Middagconcert: Pražák Kwartet & Dana Zemtsov

      Pražák Kwartet, Dana Zemtsov (altviool)
      Pražák Kwartet, Dana Zemtsov (altviool)
      Bruckner, Mozart
      Mozart Strijkkwartet in D, KV 499 'Hoffmeister'
      Bruckner Strijkkwintet in F, WAB 112
      Zondag 8 maart 2020 14:15Kleine Zaal Vanaf € 26,00

  • Woensdag 22 april 2020


    • Blomstedt en Bruckner bij het Koninklijk Concertgebouworkest

      Koninklijk Concertgebouworkest, Herbert Blomstedt (dirigent)
      Koninklijk Concertgebouworkest, Herbert Blomstedt (dirigent)
      Bruckner, F. Berwald
      F. Berwald Vierde symfonie in Es 'Sinfonie Naïve'
      Bruckner Vierde symfonie in Es 'Romantische'
      Woensdag 22 april 2020 20:15Grote Zaal Vanaf € 31,00

Hoogtepunten

  • Moesorgski's Schilderijen van een tentoonstelling & Hadelich speelt Tsjaikovski

  • Bach – origineel en anders

Wij raden u aan om uw concertkaarten te bestellen via een andere browser. Gebruik hiervoor Chrome, Firefox, Safari, Edge of Internet Explorer versie 10 of hoger.