Harriet Krijgh: ‘Zijn wie je bent is een recht dat ik iedereen gun’

Harriet Krijgh heeft het razend druk. Ze heeft net een reeks concerten achter de rug met het Philharmonisches Orchester Regensburg, waarbij ze het Celloconcert van Elgar speelde. Op het moment van dit interview is ze in Kampen voor de Dudok Muziekdagen. Vanuit haar hotelkamer heeft ze prachtig uitzicht op de historische binnenstad, vertelt ze ’s ochtends vroeg door de telefoon. Over een maand begint ook de vijftiende editie van haar eigen kamermuziekfestival: Harriet & Friends in Burg Feistritz, niet ver van haar woonplaats Wenen.

Vitamientjes

Kamermuziek is haar lust en haar leven. ‘Het is de meest intieme manier van muziek maken: je bent persoonlijk heel nauw bij elkaar betrokken. Voor mij zijn het de vitamientjes in de muziek. Het inspireert me ook in mijn solistische optredens. Wanneer je die intense verbondenheid van kamermuziek ook met het orkest kunt delen, ontstaat er iets heel moois op het podium.’

Kamermuziek inspireert me ook in mijn solistische optredens

Sinds vijf jaar speelt Krijgh op een cello van de Venetiaanse bouwer Domenico Montagnana, die ze in bruikleen heeft van de Angelika Prokopp Privatstiftung. ‘De krul is van Antonio Stradivari. Het instrument heeft warme, diepe klankkleuren, maar kan ook helder en stralend klinken. Dankzij zijn grote draagkracht is hij zeer geschikt voor solo-optredens, terwijl hij in kamermuziek prachtig mengt met andere instrumenten.’

Wenen

Op haar dertiende verhuisde Krijgh naar Wenen om er les te nemen bij Lilia Schulz-Bayrova. Nu, ruim twintig jaar later, woont ze er nog steeds. Of eigenlijk wéér, want in de paar jaar dat ze lid was van het Artemis Quartet vestigde zij zich in Berlijn. Tegenwoordig woont zij in een buitenwijk van Wenen, ‘op een prachtige plek vlak bij de Donau’, samen met haar vrouw Raya, die oorspronkelijk uit Bulgarije komt en architect is, en hun hond Baci.

Krijgh lacht: ‘Baci is nu anderhalf jaar oud. Hij is superlief en dol op muziek. Als het even kan, gaat hij met mij mee. Tijdens repetities ligt hij dan rustig aan mijn voeten te luisteren.’

Carte blanche

Het liefst neemt ze Baci ook mee wanneer ze eind juli in Amsterdam optreedt in het kader van WorldPride. Of dat lukt, valt nog te bezien. Voor het concert in de Kleine Zaal kreeg ze carte blanche bij de keuze van de stukken en de musici. ‘Violist Candida Thompson en pianist Nino Gvetadze ken ik al heel lang. Het zijn dierbare vriendinnen met wie ik ontzettend graag samenspeel. Ze zijn dit jaar bijvoorbeeld ook op mijn festival.’

Harriet Krijgh © Marco Borggreve

Ik vond het belangrijk om ook muziek te laten horen van twee krachtige vrouwen: Henriette Bosmans en Ethel Smyth

In wisselende bezetting spelen de drie musici werken van componisten die één ding gemeen hebben: ze waren allemaal queer. Ze heeft lang aan het programma gesleuteld, vertelt Krijgh. ‘Ik vind het een enorme eer dat ik dit mag doen. Sommige componisten, zoals Camille Saint-Saëns en Pjotr Tsjaikovski, leefden in een tijd waarin ze hun gevoelens moesten verstoppen. Hun muziek zit vol heimelijke boodschappen. Iemand als Leonard Bernstein kon zich al veel opener uiten. En ik vond het belangrijk om ook muziek te laten horen van twee krachtige vrouwen: Henriette Bosmans en Ethel Smyth.’

Prachtig medium

Krijgh selecteert ook de teksten die zangeres Ulla Pilz straks op het podium zal voordragen. ‘Dat kunnen fragmenten uit brieven zijn, verhalen of anekdotes. De teksten geven woorden aan de muziek. Ze gaan over romantiek, over verlangens, maar ook over twijfels en onzekerheden. Muziek is een prachtig medium: ze kan al die verschillende gevoelens tot uitdrukking brengen.’

Harriet Krijgh © Felix Broede

Ik heb een lange zoektocht gehad, met op persoonlijk vlak soms diepe dalen

En dat is nodig, vindt Krijgh. ‘Ik voel me zeer verbonden met de thematiek. Er is veel herkenning. Het is belangrijk dat we onze stem laten horen. Ik heb een lange zoektocht gehad, met op persoonlijk vlak soms diepe dalen. Op dit moment in mijn leven kan ik zeggen: ik ben zielsgelukkig. Maar de weg daarnaartoe was niet altijd makkelijk.’

Welke boodschap wil zij het publiek meegeven? ‘Omarm elkaar en geef elkaar de ruimte. Vrijheid is ook in onze tijd niet vanzelfsprekend. Steun blijft nodig. Zijn wie je bent is een recht dat ik iedereen gun.’

Thuishaven

Krijgh kijkt uit naar haar optreden in Het Concertgebouw. De zaal is voor haar een veilige thuishaven. In 2009 trad ze er voor het eerst op tijdens een Gratis Lunchconcert. ‘O, is dat alweer zo lang geleden?’ Even later herinnert ze zich zowaar nog het programma. Ze keerde daarna nog vele keren terug, zowel in de Grote als de Kleine Zaal. Eén concert bleef haar speciaal bij. Tweeënhalf jaar geleden speelde ze het Celloconcert van Schumann met het Nederlands Kamerorkest. ‘Het was voor het eerst dat ik dit concert uitvoerde. Heel bijzonder.’

Nederland voelt voor mij nog steeds heel erg als thuis

Krijgh is gesetteld in Wenen. ‘Ik hou van de stad en van de heuvels en bergen eromheen. Ik wandel veel, vaak met Baci. Regelmatig maak ik ook langere tochten. Het is mijn manier om mijn hoofd leeg te maken.’ Nu ze in haar geboorteland is, kriebelt er iets. ‘Nederland voelt voor mij nog steeds heel erg als thuis. Ik sluit niet uit dat ik ooit nog eens terugverhuis.’ De bergen zal ze dan moeten missen. ‘Maar hier heb je het strand. Als ik daar een halfuurtje in de wind sta, ben ik weer helemaal opgeladen.’